Veilige kledingfabrieken en werk-omstandigheden

Op 24 april 2013 stortte in Bangladesh het Rana Plaza-complex in. Meer dan 1.100 mensen kwamen om het leven. Dit was geen ongeluk.

Dit was het schrijnende gevolg van een systeem dat veiligheid ondergeschikt maakt aan winst.

© Charles Fox voor WSM

Begrijpen

Wat zijn goede arbeidsomstandigheden?

Veilige gebouwen en machines. Redelijke werkuren. Pauzes en voldoende sanitair. Een werkcultuur zonder intimidatie of geweld. Moederschapsverlof. Toegang tot gezondheidszorg.

Dat zijn geen privileges.

Dat is de ondergrens van waardig werk. Voor 60 miljoen kledingarbeiders wereldwijd, van wie 80 procent vrouwen, ligt zelfs die ondergrens nog ver buiten bereik.
realiteit

De gevolgen zijn immens.

Op 24 april 2013 stortte Rana Plaza in. Een dag die in ons collectieve geheugen gegrift staat. Meer dan 1.100 mensen verloren het leven, meer dan 2.000 raakten gewond.

Grote merken wezen jarenlang elke verantwoordelijkheid af. Gedragscodes moesten geruststellen, maar bleken zelden afdwingbaar. Hallucinant.
Verandering

Zo worden fabrieken veiliger.

Met bindende afspraken die merken verantwoordelijkheid opleggen.

Met wetgeving die bedrijven verplicht hun volledige keten te controleren, ook op veiligheid en arbeidsrechten.

Met vakbonden die problemen kunnen aankaarten voor het misgaat.

© Kristof Valdino

handelen

Wat kan jij doen?

Het Internationaal Akkoord rond veiligheid en gezondheid blijft vandaag het meest omvangrijke bindende akkoord tussen merken en vakbonden om fabrieksrampen te voorkomen.

Meer dan 260 merken ondertekenden al. Andere merken blijven voorlopig afwezig.

Hier lees je of je favoriete merk erbij staat.

Wat anderen zeggen.

“Op het werk worden we verbaal mishandeld.

Er zouden vrouwelijke supervisors moeten zijn voor vrouwelijke arbeiders. En we hebben een beter loon nodig zodat we voor onze kinderen kunnen zorgen.”

Een arbeidster uit India

“Vrouwen durven niet te zeggen dat ze zwanger zijn,

omdat hun contract dan niet wordt verlengd.”

Een arbeider uit Kroatië

“We hebben een loonsverhoging nodig.

Met de productiedoelen die we krijgen, hebben we zelfs geen tijd om naar het toilet te gaan.”

Een arbeider uit India

Acties

Zo doe jij mee.

Sluit je aan bij duizenden mensen die verandering maken

Alle acties
Beleid

Regering van Bangladesh stelt nieuw hongerloon van 105 euro voor

Bangladesh verhoogde het minimumloon voor kledingarbeiders naar 105 euro per maand, ver onder de vakbondseis, terwijl internationale merken wegkijken.

Acties

Rana Plaza never again! Een 100-tal activisten voerden actie met een slow motion betoging door de Nieuwstraat

Twaalf jaar na Rana Plaza trokken actievoerders door de Brusselse Nieuwstraat om merken en politiek op te roepen tot dringende actie.

Pers

Knack Weekend op woensdag podcast: worden onze kleren nog steeds door kinderen gemaakt?

Modejournalist Lotte Philipsen onderzoekt samen met Schone Kleren Campagne of de kledingindustrie er twaalf jaar na Rana Plaza op vooruit is gegaan.

Actie
24 april 2026, 12u15
Brussel, Muntplein

13 jaar later: Rana Plaza never again

Kom op 24 april samen met ons om onze steun te betuigen aan de arbeiders in de mode-industrie van Bangladesh.

Webinar
2 juni 2026
Online

Let's talk fashion. Denim in verval: Hoe Fast Fashion Denim verwoestte

Denim in verval: Hoe Fast Fashion Denim verwoestte

Vragen?

Lokale wetgeving beschermt toch al arbeiders?

Modemerken bepalen de arbeidsomstandigheden via hun aankooppraktijken, niet de lokale wet. Als een overheid haar bevolking niet beschermt, ontslaat dat bedrijven niet van hun verantwoordelijkheid.

Vrijwillige richtlijnen zoals de OESO-normen zijn toch voldoende?"

Ze zijn niet bindend. Bedrijven kunnen ze negeren, en doen dat ook. Veel leefbare-loonbeloftes blijken bij controle via FashionChecker.org leeg.

Zijn audits dan geen garantie voor veiligheid?

Nee. Audits zijn een momentopname en fraudegevoelig. In twee fabrieken van Rana Plaza werd maanden voor de instorting nog een positieve audit afgeleverd. Bovendien vervangen privé-audits steeds vaker publieke arbeidsinspecties.

Kunnen kmo's deze verplichtingen wel dragen?

Internationale richtlijnen schrijven voor dat inspanningen in verhouding staan met de bedrijfsgrootte. Complexiteit is bovendien een keuze, sommige bedrijven kiezen bewust voor eenvoudigere ketens.

Zullen bedrijven niet gewoon hun hoofdzetel verplaatsen?

Een productieland wisselen is makkelijk, een hoofdzetel verplaatsen niet. Bovendien moet de wet ook gelden voor buitenlandse bedrijven actief in België zodat niemand een voorsprong heeft.

Bedrijven rekenen die kosten toch door aan de consument?

De 59 meest winstgevende kledingbedrijven keerden tussen 2016 en 2019 gemiddeld 83% van hun nettowinst uit aan aandeelhouders. Ze kunnen de kost van waardig werk dragen, zonder die door te schuiven.

Nog meer vragen?

Neem contact met ons op